«Մանկություն» շարքից

Թողնել մեկնաբանություն


* * *

Երբ մի քիչ մեծացանք,
մեծերը հանկարծ հասկացան,
որ մեր օրը լցնել է պետք,
թե չէ լուսամուտներն ու չափարները
ոչ օր ունեին, ոչ` արև…
Ու մայլեն զբաղմունք գտավ.
բոլորիս (կարծեմ անխտիր)
տարան բռնցքամարտի…
Բայց մեծերը` կարոտ թամաշի`
մեզ բաժանում էին ըստ տարիք ու քաշի,
ու մնայլեն տաքցած գվվում էր…
Մի օր էլ` շուլուխ – շուլուխի`
բռնցքամարտի ձեռնոցները հագան
պապիկները` Մուրադն ու Հրանտը…
Հետո ծիծաղը պայթեց ու Հրանտ պապին ասաց.
«Մալադեց, Մուրադ, արաղն ինձանից»,
Մուրադին ուսեց ու տարավ դեպի իրենց թթենին…
Փոքրամարմին, համեստ, լռակյաց
քարտաշ Մուրդը երբ մեռավ`
թաղը հավաքվեց նրանց տանը`
այդպես էլ մինչև վերջ չգաջած…
Լռություն կար, ու մի ձայն` հոգնած,
ասաց. «Մալադեց, մարդ` եկավ, մարդ` գնաց»։
Ավելի ուշ մեռավ Հրանտը`
մշտապես կոնֆետը գրպանում,
բարի, բայց խստապահանջ ժպիտով,
մեկ-մեկ` խմիչքասեր, ընթերցասեր` մշտապես,
պատմական գրքեր ուներ (անգամ արգելված…)
ու սիրում էր օյիններ սարքել…
Հրանտ պապին երբ մեռավ`
մեր փողոցում տեղ ու դադար չկար.
Վրաստան, Ռուսաստան ու չգիտեմ էլ որտեղից
(Հայաստանը չհաշված) եկան սև շքեղ «Վոլգաներ»,
«իմպորտնի» ավտոներ ու մարդիկ,
որ մռայլ էին, սառն, անհաղորդ աչքերով…
Ու ամբոխի վրա թևածում էր`
«մալադեց, մարդ էր` մարդ մնաց»…
Հետո մեծերն ասացին, որ Հրանտ պապին
գող է եղել… օրենքով… Բժիշկ Հրանտ մականվամբ,
որ նրա մասին անգամ գրքերում կա գրված,
բայց հեռացել էր էդ աշխարհից… ինքնակամ…
ու եկել էր մայլա, տուն էր սարքել,
որը թեև գաջած, բայց դեռ անհարդար էր…
Դարձել էր մեր Հրանտ պապին,
որ հետևում էր մեր «յոթ քար» ու «չիլիկ դաստին»`
որ հանկարծ հարամ չխաղանք…
Որ Մուրադ պապի հետ «բոքս անելիս»
միչև ձեռնոցները հագավ`
Մուրադը մի թեթև հագցրեց մատերին,
մարտական աքլորի կեցվածք ընդունեց
ու ձեռքի շարժման հետ` ձեռնոցը թռավ,
աղեղնաձև թռավ ու կպավ Հրանտի ճակատին…
Մայլեն ծիծաղից թուլացավ,
իսկ Հրանտ պապին ասաց.
«Մալադեց Մուրադ, արաղն ինձանից»…

Advertisements

«Մանկություն» շարքից

Թողնել մեկնաբանություն


Մանկապարտեզն ուներ պարտեզ,
Ուր մեր դայակ ու պահակ Ցողիկ տատին
Ցանում էր համեմ, կոտեմ…
Ծառեր կային, դրանց տակ՝ սինձ ու սեզ,
Բայց մեզ
Արգելում էին մտնել
Մանկապարտեզի պարտեզ…
Ունեինք վարիչ՝ Նվարդ Մանուկովնան,
Դաստիարակներ՝ «ընկեր Մաման»
Ու Գոհար Եգոռովնան, որը հաճախ էր պնդում,
Որ մենք անդաստիարակ ենք,
Հատկապես Ալեն ու Գնդոն։
Ես ու Արթուրը համարվում էինք խելոք,
Բայց երբ հավաքվում էինք չորսով,
Մտածում ու չէինք հասկանում.
«Բա ինքն ո՞ւմ դաստիարակն է»…
Մեր ծուռ Ալեն չգիտես ինչու
Խելոքացավ, մեկեն խեղճացավ…
Իսկ մեզ անընդհատ կոթում էին.
«Չեղավ, մի՛ խփեք, չե՞ք խղճում,
Չէ՞ որ էլ մայրիկ չունի»…
Մայրը գնացել էր տանից…
Հետո Ալեն՝ Ալեքսանը,
Դարձավ չլսող, կռվարար…
Խղճում էին, ձայն չէին հանում,
Բայց Գոհար Եգոռովնան,
Երբ Ալեն չարություն էր անում,
Բոլորից թաքուն բռնում էր
Ալեի շրթունքն ու քաշելով ոլորում…
Բայց Ալեն, ինատու,
Ավելի չար էր դառնում…
Եգոռովնան՝ ավելի…
Շրթունքը վնասվեց, ու Ալեին «լալոշ» էինք ասում…
Հետո միասին քայլեցինք
Պատանության, ջահելության միջով,
Ինչեր ասես չարեցինք…
Ալեն այդպես էլ կարգին չհաշտվեց
Ո՛չ մոր հետ, ո՛չ հոր՝ Քերոբի։
Չամուսնացավ։
Հոր տունը կիսեց,
Ուր ապաստան էր տալիս բոզ ու որբին։
Անվերջանալի արկածները
Նրան գամեցին շշին,
Ու մի օր էլ նրան գտան
Կապույտ կամրջի տակ՝ ջնջխված…
Մահից մի քանի տարի առաջ
Ուռենի էր տնկել վաղուց անջուր առվի թմբին,
Եվ ուռենին կպել էր…
Մի օր ասաց.
«Էս ուռը տնկելիս վրես խնդում էին,
Ասում էին՝ ղռե՛րը տար, ավելի հեշտ կկպչի…
Կպցրի։
Կպավ, բայց ծուռ էր աճում։
Ասում էին՝ ըտենց էլ ծուռ կմնա, ուշ է…
Դե հիմի տե՞ս»…
Հետո նայեց երկնքին գորշ
Ու շշնջաց. «Վերջը, ախպերս,
Ըտենց էլ ծուռ մնաց
Էս անտեր պռոշս»…

SAM_1472

«Մանկություն» շարքից

Թողնել մեկնաբանություն


Մայլեն կլիներ թերի,
Թե չունենար իր «ղուշբասը»…
Գունագեղ սուլոցը՝ շուրթերին,
Հայացքը՝ անվերջ երկնքին…
Գեղամն էր՝ բոյով իմ ընկերը։
Երկնքում մենք կետեր էինք տեսնում,
Իսկ նա գիտեր, թե ումն են,
Որի զույգն է, ինչ գույն է…
Իմ մեջ էլ ինչ-որ բան արթնացավ.
Ուզում էի նրա պես սուլել սովորել…
Հետո այդ «ինչ-որ բանը» դարձավ
Ղուշ ունենալու՝
Վայրի, անհագ ցանկություն…
… … … … … … … … … … … … … … … … … …
Ամպամած մի օր,
Գեղամի ղուշը թևիս տակ, թաքուն
Վազեցի մեր բակ…
Մռայլ ինչ-որ բան պարուրել էր ինձ,
Ու տագնապը քունքիս էր զարկում։
Քիչ անց եկավ Գեղամը՝ նիհար,
Ամեն ինչ տեսնող աչքերով…
Հարցրեց, թե՝ մենք հո մատաղ-բան
Չունե՞նք խոստացած։
Ասացի՝ չէ՛, չունենք։
Խփեց վզակոթիս։
Անկռիվ հարված էր՝ պատասխան չակնկալող։
Տագնապն ու հոգուս շղարշը սև
Արցունքներիս հետ անձայն հալվեցին
Ու հոսեցին ներս։
Ասաց՝ ղուշը տուր։
Մտանք հավաբուն։ Բռնեց։
Ուզում էր վիզը քաշել՝ ասացի. «Մի՛»։
Նայեց դեմքիս.
«Էղածն ի՞նչ է, որ սրա համար…»։
«Մի՛», – ասացի։
«Բռնի՛,- ղուշը մեկնեց ինձ,- ես գնացի»։
«Չէ,- ասացի,- Գեղ, ես էլ երբեք ղուշ չեմ պահի»։
Նայեց, երևի հասկացավ, որ իրոք չեմ պահի, ասաց.
«Տե՜ս, ոնց ա թախլա տալու»։
Աղավնուն շպրտեց երկինք։
Էդ «խալավիզ թախլաչին» թռավ,
Թռավ ու խառնվեց
Հարևան փողոցի Պեպանի ղշերին,
«Կբռնի»,-ասացի։
«Ոչինչ,- ասաց,- էդ ղշի հետևից չեմ գնալու»,-
Ու գնաց տուն՝ հայացքը հառած երկնքին…
… … … … … … … … … … … … … … … … … … … … … … … …
Հետո՛ էլ, երբ Գեղամն այնքան էր ծեծվել կյանքից,
Որ տեսնողն ասում էր, թե ինձ պապ է գալիս,
Եվ ուներ արդեն մարդու տալու աղջիկ,
Աչքը չկտրեց երկնքից,
Ու հիմա էլ այնտեղ է՝ երկնքում,
Պեպանի հետ,
Որին շատերն էին համարում անբան,
Որն ուներ արդեն հասուն երեխաներ,
Բայց սիրում էր ղշերի հետ ճախրել…
Ու դարձավ արծիվ.
«Արծիվ – 13»-ի տղերքի հետ
Անհայտ կորած էր համարվում,
Բայց «Յութուբից» հանված տեսանյութում
Նրա մորուքի հետ տեսա թևերը,
Որոնցով նրանք՝ ինքն ու Գեղամը,
Ճախրում էին ղշերի հետ։
Ճախրում էին` իմ հոգում թողած
Կապարե ծանրությունն այն ղշի,
Որ թռավ մեր բակից
Ու իջավ Պեպանենց «կրիշին»։

Թողնել մեկնաբանություն


Էկրանին երեկ

Հայտնվեց ծանոթ մի դեմք

Ու խռոված հայտնեց, որ ինքը՝

Որպես նորօրյա Մհեր, մտնում է քարանձավ։

Չդիմացա. թքեցի էկրանին…

Հորս զայրույթը կախվեց աչքերից,

Բայց այդպես էլ բառ չդարձավ։

Զարմիկս, որ «նորօրյա» բառը բաց էր թողել,

Զարմացավ. «Հոպար, ինչի՞ Փոքր Մհերը

Քարանձավից դուրս էր եկե՞լ»։

— Չէ,- ասացի,- բայց նորից է ուզում մտնել…

Հականո՞ւմ ես, ջա՛նս, մերոնցից շատերն

Իրենք իրենց կարգում են Տիգրան Մեծ, Սասնա Դավիթ,

Քարը ճաքի՝ Նժդեհ կամ Անդրանիկ…

Երբ տեսնում են ճար չկա՝ Փոքր Մհեր

(թեև Քաջ Նազարն ավելի կսազեր)…

Ու մեր քաջնազար-մհերները,

Չնայած էպոսի բազմախորհուրդ լինելուն,

Հասկանում են այն միակերպ.

Դուրները գալիս է, որ կարող են

Խռոված հանճար կամ պետական գործիչ խաղալ,

Ու բոլորը, բոլորը շտապում են Ագռավաքար։

Աում են՝ այնտեղ հերթեր են գոյացել,

Քարանձավի պատերին էլ գովազդներ կան.

«Մերն քարանձավն էլ ուրիշ է», և այլն…

Ապագա քարանձավականներն ունեն կուսակցություններ,

Եվ գործում է Քարանձավական Ազգային Ժողով,

Ուր աչալուրջ հետևում են, որ նիստերի ընթացքին

Չմիջամտեն հանապազօրյա սնունդ հայթայթող

Տարբեր բույսեր, կենդանիներ ու կրծողներ։

Նրանց պլանների մեջ մտնում է նաև

Քարանձավից Մհերին վտարելը.

Համ տեղ կազատվի (շատ հսկա է Մհերը),

Համ էլ ազգօգուտ, ռազմԱՎԱՐական ծրագիր է…

Այստեղ միակարծիք են Մհերին վռնդելու հարցում,

Եվ տարակարծիք՝ վտարման միջոցների,

Ու վտարելուց հետո՝ քարանձավի

Տարածքները բաժանելու հարցում…

Քաղաքական պաստառներ էլ կան՝ «Առա՛ջ քարանձավ»,

«Բարեկեցիկ քարանձավականներ՝ բարգավաճ քարանձավ»…

Զարմիկս սկսեց քրքջալ,

Իսկ հորս զայրույթը վերջապես ձայնի կերպ առավ.

— Հերիք է ախմախ բաներ դուրս տաս,

Փոխանակ «Սասնա Ծռերը» կարդաս…

— Պապի,- մեջ ընկավ զարմիկս,- արդեն կարդացել ենք-…

Ապա դարձավ ինձ. «Մհերի հետ

Քուռկիկ Ջալալին էլ է մտել քարանձավ, չէ՞»։

-Հա,- ասացի,- լավ է Պեգասին էլ չեն համոզել,

Թե չէ մերի պես աշխարհի բանն էլ բուրդ կլիներ…

Ախր Քուռկիկը մեր Պեգասն է, որ մեր ոգին,

Մեր ստեղծագործ ուժը պիտի աստղերին հասցներ…

Էստեղ էլի էկրանը միջամտեց.

«…. գրականագետի կարծիքով արդի գրականությունը

Չափից ավելի է միտված սեփական «ես»-ին,

Սեփական պորտն ամեն ինչից վեր դասելուն,

Մանր-մունր կրքերին հագուրդ տալուն,

Սուբլիմատիվ է, գարշահոտ ու գռեհիկ։

Սա արդեն տաբու ջարդելու խնդիր չէ,

Այլ գրական-մշակութային ամենաթողության արդյունք։

Ըստ գրականագետի՝ այս երևույթը պայմանավորված է

Ոչ միայն խորհրդային տարիների

գաղափարագրականության իներցիոն դրսևորումներով,

Այլ գրոտեսկի ու սկանդալի հաշվին՝ էժան համբավ

Ու հեղինակություն ձեռք բերելու ցանկությամբ…»…

— Ըհը՛,- քմծիծաղեցի,- իսկ մեր Քուռկիկը

Փակվել է Ագռավաքարում ու դուրս գալու միտք չունի,

Տնաշենը մենակ խրխնջում ու բնական կարիք է հոգում,

Հետն էլ շաբաթը մի անգամ` ուրբաթ օրերին է ջուրը քաշում…

— Հերիք է ապուշ բաներ դուրս տաս,

Երեխուն էպոսից կվանես, ինչե՞ր ես խոսում։

— Է՛ն, ինչ ունե՛նք, պա՛պ, ճշմարտությունը,

Ու էստեղ երեխան ոչ թե էպոսից է հիասթափվում,

Այլ մեր այսօրվա «Տիգրան-Դավիթ»-քաջնազարներից,

Ու դրանով էպոսը գարշահոտությունից մաքրվում է։

 

Հորս կատաղած հայացքը հուշեց,

Որ անմիջապես չքվել է պետք…

— Ռադըդ քաշի մայլա, հավեսդ չկա՛,

Փի՛-լի՛-սո՛-փա՜…

Գնացի։

Երևան, փետրվար…

Թողնել մեկնաբանություն


Փետրվար։
Երևան։
Ձյունացեխ։
Ծաղիկներ։
Ճառեր։
Բազմություն…

ՆԱԽրարարներ, ՓՈՂնախարարներ…
Ու ճառեր, ծաղիկներ, բազմություն,
Ում համար քարերին գրված անունները
փողոց են, այգի, գրադարան,
ճառ ասելու առիթ են,
որ էկրաններին երևան…

Փետրվար։
Երևան։
Ձյունացեխ։

Էս ցեխն ինձնից ի՞նչ է ուզում…-
Գոնե կպչեր շորերիս,
միայն շորերիս…

Չէ՛, այսպես չի լինի, հարկավոր է ցրել…
Տանելու եմ։
Կգամ գիշերով ու թաքուն…
Չե՛ն դատի….
Ուրախ կլինեն,
որ ազատվել են.
հիմա ազատ տարածքներն են «հարգի»,
որ ցանեն բետոն, աճեցնեն եվրադուռ, ապակի…
Կասեն՝ «քեզ լինի, ախպեր, տա՛ր։
Ի՜նչ դատարան, ի՜նչ դատ,
էլ ինչի՞ գաղտագողի՜…»…

Ցեխ թռավ անվադողից…
Գոնե կպչեր շորերիս,
միայն շորերիս…

Չէ՛, հարկավոր է դառնալ,
ետ գնալ սրտապատառ,
ծնկել ու ոռնալ. «Վարդապե՛տ,
երգ ու տաղերդ ա՛ռ, ու գնանք,
ցրում եմ Պանթեոնն էստեղից…
Արամ Իլյիչին կուղարկեմ Մոսկվա,
Հրանտին՝ Ահնիձոր…»…
Տխուր կժպտա, կասի՝
«Լավ, բա հետո՛, հետո՜…»…
«Ձեր տեղն այստեղ չէ,- կասեմ,-
ձեզ փակել են քարերի սրտում,
մեր սրտերում ապրելու տեղ՝
դարձել եք փողոց, արձան, ԿՈ՛ւՌՔ…
Հրեն, տղերքի շարքերը կուռ
տարածք են փնտրում,
ուր կարող են ցանել բետոն,
աճեցնել եվրադուռ…
որ «մուղամով»՝ կամաց-կամաց,
հարակից տարածքներն իրենցով արած՝
ասֆալտեն, ինչպես
մեր հոգին են ասֆալտում մուղամով…
Հերի՛ք է տափեք քարերի մեջ,
դուք ուրիշ չափման մեջ եք,
այստեղ ձեզ տարածք պետք չէ՛…»…

Ցեխ թռավ ռեստորանից… — պոռնկաքրքիջ էր։
Գոնե կպչեր շորերիս, միայն շորերիս…
Փետրվար։
Ձյունացեխ։
Երեկո։
Հյուրանոց, խաղատուն, ռեստորան,
«Էլիտար» շենքեր, «ավտոներ»,
Լուսախաղ,
Որ մեկ պատառ է, մեկ՝ էկրան…
Ցնցոտի հագած մի ծերուկ
Ռեստորանի մոտ, մենակ…
«Սնունդ է մուրում»… — անցավ մտքովս։
«Սխալվում ես,- ծերուկն ինձ դարձավ,-
Մոտ արի ցույց տամ»…
Ռեստորանի լույսերը մեկեն շողացին պայծառ…

… Ցուրտ է ու քամի։ Գետի խշշոց է։
Խոնավ գիշեր է, աստղեր դեռ չկան։
Երևանը չէ՛, սակայն ամեն բան
Ծանոթ է այնքան…
Պանդոկ է շքեղ.
Սրահի վերին՝ պատվավոր տեղում
Ոսկեզոծ գահ է։
Գահի վերևում թագ է կախ տված։
Ծիրանին էլ կա. միջանցիկ քամին
Տարուբերում է փեշերը դրա։
Սիրտս դող ընկավ…
Սրահը մեկեն լցվեց մարդկանցով.
«Հրե՛ն, բերո՛ւմ են, բերո՛ւմ են դրան…»։
Միջանցիկ քամին
Ծիրանու փեշը մեղմիկ տատանեց,
Թագը ծլնգաց։
Մեկը դարձավ դեպի դահլիճը.
— Դատավոր, ա՞ստ ես։
— Դատավճիռը արդեն պատրաստ է։
— Ներս բերեք դրան։
Սև ակնոցներով երկու հաստավիզ
Ներս բերին վտիտ, ցնցոտիավոր
Ինչ-որ ծերուկի՝ ձեռնակապերով։
Դատավորը թե՝ «Դպի՛ր, հապա մի
Կարդա ելույթդ մեղադրական»։
Դպիրը ձգվեց.
«Մեր արև-Արքա,
Աստծո կամոք, նրա օրհնությամբ,
Մեր տեր Հիուսի ծննդյան օրից
Երբ որ անցել էր
Ինը հարյուր և ութսունութ տարի,
Երբ աշխարհակալ տերություններից
Փչող քամիներն արդեն դարձել էին
Բարենպաստող, տևական ու զով,
Մեր մայր քաղաքը՝ մեր շենշող Անին
Ամրացավ, սկսեց ժամ առ ժամ ծաղկել։
Մեր քաջակորով զորականները
Հաղթեցին բոլոր ոսոխներին նենգ,
Շինարարները Երասխի վրա կամուրջ կապեցին,
Կառուցեցին հզոր պարիսպներ,
Սարքեցին շքեղ պանդոկ, բաղնիքներ,
Սալարակեցին փողոց ու բակեր…
Եվ այս ամենը, մեր արև-Արքա,
Քո անմիջական ղեկավարությամբ…»…
Քամին մեղմորեն թագը ծնգացրեց։
Հուզված դպիրը թուքը կուլ տվեց.
«Իսկ երբ մեր տիրոջ հոբելյանական
Հազար տարին էր աշխարհը տոնում,
Մեր շենշող Անի մայրաքաղաքում
Կանգնեց հոյակերտ Մայր Տաճարը մեր.
Այդպիսիները վեր են խոյանում
Հազար տարին մեկ…»…
— Մի քիչ կարճ կապի, խաշլամեն սառավ,-
Դահլիճը գոռաց։
Դատավորը՝ թե.
— Դպիրն ասում է, որ սույն ծերուկը
Հուզում է մարդկանց, հանում է ոտքի,
Ասում է՝ պիղծ են դպիրի թված մեծ-մեծ գործերը…
Ինքը թող ասի… Ասա՛ մեզ, ծերո՛ւկ,
Ժողովրդի մեջ ինչե՞ր ես խոսում։
— Միայն այն մասին,
Որ երկու կույրեր, մեկը մյուսին
Առաջնորդելով ճամփա են ելել,
Ճամփան էլ, ավա՜ղ, խորունկ մի փոսի՝
Անդունդի եզրին…
— Ո՞վ են կույրերը, ասա՛ մեզ, ծերո՛ւկ։
— Մեկը՝ փառք ու գանձամոլուցքից
Իրենց կորցրած իշխան-աղաներ առնետախումբը,
Էն մեկը՝ ռամիկ քո ժողովուրդը,
Որ աչք է փակում այս ամենի դեմ։
— Ձա՛յնդ, ապերա՛խտ,- դահլիճը ոռնաց…
— Շարունակելու կարիք էլ չկա,
Մեղքն արդեն իսկ առկա է, արքա՛։
Ծիրանու փեշը ուժգին փողփողաց,
Չվանից կախված թագը զիլ զնգաց…
— Իսկ ո՞ւր է արքան,- ծերունին ժպտաց,-
էնտեղ մարդ չկա…
— Ձա՛յնդ, ապերա՛խտ,- դահլիճը ոռնաց…
— Դատավճիռը հրապարակում եմ.
«Աստծո կամոք, նրա օրհնությամբ,
Մեր տեր Հիուսի ծննդյան օրից
Երբ որ անցել էր իննը հարյուր և ութսունութ տարի»…
— Մի քիչ կարճ կապի, խաշլամեն սառավ…
— Ամեն ինչ պարզ է,- դատավորն ասաց,
Ու դարձավ ծերին, — մեռնելուց առաջ ի՞նչ կուզես։
— Խմել, մի կումով խմել ողջ մեղսագինին,
Լափել ձեր աչաց ոսկե մոլուցքը,
Որ կարողանաք փոքր ինչ տեսնել…
— Ձա՛յնդ, ապերա՛խտ,- դահլիճը ոռնաց…
— Դո՛ւրս տարեք, կապե՛ք նժույգի պոչից…

Սմբակի տակից ցեխ թռավ,
Կպավ դեմքիս, շորերիս…
— Բան չկա, բալե՛ս, հոգուտ չկպչի… —
Ծերուկն էր, ասաց ու ու դանդաղ հոսեց,
Մթան մեջ լուծվեց լույսերին, դարձավ

Ռեստորան,
Գիշեր,
Քաղաք,
Որ մեկ Անի էր, մեկ՝ Երևան,
Մեկ՝ արձագանք անրջական.
«Բան չկա, բալե՛ս, շորերը կարելի է լվանալ»…-
Ու անցնում էր ապակուց ապակի,
Էկրանից էկրան…

ՃԱԽՐԻ՛Ր, ԻՄ ԳԱԶԱՆ…

1 մեկնաբանություն


Ճախրի՛ր, իմ գազա՛ն,
Մորթով այլազան,
Ճամարտակելով պերճախոսությամբ նախապապերիդ:
Դու չունես թևեր պապերիդ նման,
Ուրեմն սողա՝ անդունդի եզրից նետվելո՛ւ համար:
Անդունդից թռչող մի քարի նման
Ճախրի՛ր, իմ գազա՛ն,
Որ գեթ ոսոխիդ գլխին ընկնելու պատիվն ունենաս…
Եվ հուրդ անգամ գիսաստղի նման
Բոցավառվում է, որ ուրիշները
Երազանքների իրականացո՛ւմն իրենց գուշակեն…
Բազեի նման ճախրի՜ր, իմ գազա՛ն,
Ճնճղուկ որսացող ուրուի՛ նման,
Որին խաբել են մի ճնճղուկ-խայծով՝
Կապարը կողդ մեխելու համար:
Ճախրի՛ր, իմ գազա՛ն,
Ճնճղուկդ չանթա՛ծ,
Կողերդ ծանր կապարից ջարդվա՛ծ,
Սիրով ու մահով հավետ կախարդվա՛ծ,
Անդունդ գլորվող մի քարի նման
Անդունդներն ի վեր
Ճախրի՜ր, իմ գազա՛ն…

«Մանկություն» պայմանական շարքից

Թողնել մեկնաբանություն


88-ի ամռանն էր:
Մեր «մոծոն»` Արամը, որ ֆուտբոլիստ էր կարգին,
ինձ տեսավ մայլի գլխին.
«Հլա կանգնի, ուսանող-ախպեր, նստացույցի՞ց»։
«Հա»,- ասացի։
Ասաց. «Ակտիվիստ-ախպեր, ասում եմ՝
մայլի ջահելներով հավաքվենք, գնանք Մեղրի.
դատարկ գյուղեր կան սահմաններին…
Համ նոր գյուղ կունենանք, համ էլ…
Դե մեր մայլեն՝ մերն է՝ ինչ էլ լինի»…
Մտովի մեր հարթ, ուղիղ մայլեն պոկեցի,
տարա դրեցի Մեղրու սարերին…
Ծռմռվեց, տեղ-տեղ պատռտվեց,
ու մեջտեղում, մի քանի տեղից ժայռեր բուսնեցին,
Արարատն անգամ թեք նստեց հորիզոնին…
«Եսի՞մ,-ասացի,- Արամ, տղերքը կգա՞ն որ»…
Ժպտաց` մտախոհ ու տխուր…
Ասաց. «Բոլորդ նույն բանն ասիք, անխտիր»…

Հիմա մայլի տղերքը սահմաններին են`
Բեռլինի, Մադրիդի, Վլադիվոստոկի,
Ռոստովի, Մոսկվայի, Սանկտ Պետերբուրգի,
Երևանի ու երկնքի…
Մայլեն էլի մերն է, բայց տեղ-տեղ…
Սահմանապահ թոռները մեկ-մեկ….
Որպես հովեկ….
Ամառները…
Արամը` «մոծոն», արդեն չկա.
ձեռ քաշեց իր ֆուտբոլից ու մտասույզ՝ լուծվեց օղու մեջ,
հետո – կանեփածխի…
Որպես մանկության մի հուշ` վերածվեց մշուշի,
ու թեթև-թեթև նստել է` ավտոմատն ուսին,
իր` էդպես էլ չտեսած Մեղրու սարերին…

Older Entries Newer Entries

%d bloggers like this: